Dürtü fizyolojik bir ihtiyacın neden olduğu rahatsızlık ve gerginlik durumunu gidermek için beliren güce denir. Sıklıkla içgüdü, dürtü ve güdü kavramları birbirinin yerine kullanılır. Dürtü fizyolojik bir ihtiyacın psikolojik bir sonucudur. Dürtüsellik ortama uygun olmayan veya aşırı riskli, yeterince planlanmamış ve genelde istenmeyen sonuçlara yol açan çeşitli davranışları kapsar. Dikkatsizlik, sabırsızlık, yenilik arama, risk alma, heyecan ve zevk arama, zarar görme ihtimalini düşük hesaplama ve dışa dönüklük gibi özelliklerle kendini gösterir. Dürtü kontrol bozukluğu ise bir dürtüyü patolojik yapan dürtüye ve onu gerçekleştirmeye engel olamamaktır. Dürtüsellik çoğu zaman hayatı önemli ölçüde etkileyebilen normal bir davranış örüntüsü olabileceği gibi çok sayıda ruhsal bozukluğun temel belirtileri arasında yer alır.

Dürtü kontrol bozuklukları genel olarak zararlı eylemleri gerçekleştirme isteklerine karşı koyamama ile belirli bir ruhsal hastalık grubu olarak tanımlanmaktadır ve ana belirti tekrarlayan dürtüsel davranışlar şeklinde ortaya çıkar.
Dürtü kontrol bozuklukları olan kişiler üç temel özelliğe sahiptir:
– Kendilerine ya da başkalarına zarar verebilecek bazı eylemleri gerçekleştirme arzusu ya da dürtülerine karşı koymayı engelleyememek
– Eylem öncesinde artan bir gerginlik ve uyarılma hali.
– Eylem gerçekleştirilirken haz, doyum ve rahatlama
Aralıklı Patlayıcı Bozukluk: Dürtüsel agresif davranışları içerir. Eşyalara, hayvanlara ya da diğer insanlara zarar vermeyle sonuçlanan davranış patlaması olması gerekir. Saldırgan davranışların önceden planlanmadığı ve somut bir amaç uğruna yapılmadığı, çocukluk döneminde yaşanan olumsuz olaylar ve bulunan olumsuz ortamlar, bozukluğun gelişimindeki belirleyicilerindendir. Bireyin çocukluk döneminde çevresi agresif, fiziksel saldırıda bulunan, yaşamı tehdit eden, rastgele cinsel yaşantıları olan ya da alkol bağımlısı kişilerle çevrilidir…
Aralıklı patlayıcı bozukluğun üç temel özelliği bulunmaktadır;
– Kendileri ya da başkaları için zararları olduğu bilinen agresif dürtülere karşı koyamamak…
– Öfke patlamaları öncesinde, çarpıntı, göğüste sıkışma hissi gibi huzursuzluk yaşamak…
– Atak sonrası büyük ölçüde rahatlama ve huzur hissi duyma; Ayrıca sıklıkla iş kaybı, adli sorunlar, alkol ve madde kullanımı ve yaralanmayla sonuçlanan kavgalara karışma öyküsü de yer alır.

Patolojik Kumar Oynama:Genellikle şansa dayana bir oyunda maddi kazanç elde etmek amacıyla kişisel maddi varlıklarını riske etmeye kumar oynama denir. Patolojik kumar oynama tanısı konabilmesi için;
– İlerleyici bir gidiş…
– Ağır kayıplara karşın kumar oynamayı kontrol edememek…
– Davranışın sonuçlarına önem vermemek gereklidir.
Patolojik Kumar Oynama kronikleşme eğilimi yüksek ve yineleyici bir bozukluktur. Kaybedilen miktarın telafisi, arkadaş etkisi ve heyecan duyma amaçlı oynama en sık tetikleyicilerdendir…
Çok az kişi yardım arayışına girer. Genelde ilişkiler bozulma noktasındayken ve yasal sorunlar çıktığında tedaviye başvururlar.

Piromani: Yunanca ateş ve delilik terimlerinin birleşmesiyle oluşur ve ateş yakmaya dair çok güçlü bir istek olarak tanımlanır. Piromaninin başlıca özellikleri kasten ve amaca yönelik birden çok durumda yangın çıkarmadır. Piromanili hastaların çıkardığı yangın suç amaçlı, kar ya da sabotaj amaçlı değildir. Parasal kazanç ya da sosyopolitik ideoloji, öfke, intikam için yapılmamıştır. Burada istek yanan nesne ve ateş karşı duyulan çekiciliktir. Piromanili insanlar yangını izlemeyi sever, ateşin sihrinden büyülenir ve ateşe olan bu tutkuları itfaiyeci olarak çalışmalarına sebep olabilir.

Kleptomani: parasal değeri az olan ve gerçekten ihtiyaç duyulmayan eşyaları tekrarlayan biçimde çalmadır. Çalma öncesinde gerginlikte artış vardır. Eylem sırasında ve sonrasında ortaya çıkan rahatlama ve zevk alma duyguları, eylem sonrasında suçluluk, pişmanlık ve kendinden nefret etmeyle birleşen yakalanma korkusuna dönüşür. Çalma davranışı, birçok kişi için ahlaki davranış ve inançlarıyla bağdaşmayan son derece rahatsız edici bir hastalıktır. Çalınan eşyalar sıklıkla stoklanır, başkasına verilir veya iade edilir…

Trikotillomani: kişinin kendi saçını fark edilir derecede saç kaybına yol açacak şekilde tekrar tekrar yolması olarak tanımlananan kronik seyirli bir dürtü kontrol bozukluğudur.